Interview van twee groepsbemiddelaars

Tessa en Stijn zijn groepsbemiddelaars. Zij bemiddelen in situaties waarbij meer dan 2 buren zijn betrokken. Stijn heeft aan de bakermat van BeterBuren gestaan en veel ervaring. Tessa heeft net de training voor groepsbemiddelaars afgerond en is klaar voor haar 1ste groepsbemiddeling.

Stijn aan Tessa:
Waarom heb je je onlangs als groepsbemiddelaar aangemeld en wat lijkt je interessant hieraan?
In bemiddelingen tussen 2 buren merk ik dat er soms ook meer dan 2 buren bij betrokken zijn. Bijv. als een huishouden bestaat uit een groot gezin met grote kinderen en andere inwonende familieleden. Dan kan er een situatie ontstaan van meerderen personen tegen één.

Hoe werkt dan deze groepsdynamiek en hoe zorg je ervoor dat de groep niet in een overmachtspositie komt en elkaar versterkt? Hoe kan ik er dan als bemiddelaar voor zorgen dat men weer naar elkaar gaat luisteren en naar oplossingen zoekt? Deze vragen fascineerden me voordat ik me aanmeldde. Inmiddels heb ik mijn training als groepsbemiddelaar achter de rug en ben ik alleen maar enthousiaster geworden.

Tessa aan Stijn:
Jij hebt veel ervaring als groepsbemiddelaar, wat vind jij interessant?

Wat ik ervaar bij groepsbemiddeling is dat door de aanwezigheid van meer mensen, meer stemmen worden gehoord, meer meningen naar voren komen, dus dat de nuance eerder wordt gehoord.

Ik had een zaak waarbij veel buren waren betrokken en we moesten veel bellen om een tijd en plaats voor het gesprek te organiseren. Ik kreeg van één een bericht dat het lawaai op een nacht ondragelijk was en de politie was gebeld. Later sprak ik een andere buur die helemaal niets had gehoord, terwijl deze naast de overlastgever woont.

Wat zijn de verschillen tussen groepsbemiddelingen en gesprekken met 2 buren?
Ik ervaar groepsbemiddeling in zijn algemeenheid als makkelijker dan een gewone bemiddeling. Dat heeft te maken dat met meer mensen je meer nuances krijgt. Vaak zitten er in een groep ook mensen die zich tijdens het gesprek als een soort bemiddelaar gaan opwerpen en voorstellen een buurtborrel te organiseren of aangeven dat als er in de toekomst weer klachten zijn, dat zij dan met de ‘overlastgever’ praten.

Groepsbemiddelingen zijn in eerste instantie gestructureerder, want iedereen moet in de eerste fase van het gesprek de mogelijkheid krijgen aan het woord te komen. Vervolgens moet je de tijd in het oog houden zodat er genoeg tijd is voor de laatste fase waarin ideeën naar boven komen voor onderlinge afspraken tussen de buren. Die fase verloopt vaak heel goed, omdat er meer mensen zijn en dus meer ideeën.

Stijn aan Tessa:
Je hebt al veel reguliere bemiddelingen (met 2 buren) gedaan. Welke vaardigheden zijn voor jou behulpzaam en komen je mogelijk als groepsbemiddelaar van pas?

Ik beschik denk ik wel over een groot empathisch vermogen, kan goed luisteren en straal rust en vertrouwen uit. Daarnaast helpt het dat ik een heel enthousiaste buurtbemiddelaar ben en daardoor gaan een aantal dingen vanzelf. Heerlijk om mensen hun verhaal te laten doen en zich gehoord te laten voelen. Ik vind het echt een sport om dan ondertussen met de juiste vragen op het juiste moment te proberen beweging te krijgen in het denken en beleven van die persoon. Lukt niet altijd natuurlijk, maar daar zit wel de uitdaging. Het lijkt mij dat dit juist bij groepsbemiddelingen ook behulpzaam kan zijn.

Het slagingspercentage bij groepsbemiddeling ligt vrij hoog, hoe komt dat?
Tessa: Je kijkt samen met je medebemiddelaar goed naar wat er speelt en wie erbij betrokken zijn en in welke mate. Aan de hand daarvan bepaal je wat een goede aanpak van de situatie zou kunnen zijn en wie er uiteindelijk aan tafel moet zitten. Eén of juist meerdere intakegesprekken en met welke bewoners wel en niet, wellicht eerst een bewonersavond met een gedeelte van de betrokkenen of meteen een gesprek waarbij iedereen aanwezig is, nodigen we betrokken instanties daar ook voor uit etc.? Je gebruikt daarbij ook de werking van de groepsdynamiek, door te proberen die om te buigen naar oplossingsgerichtheid. Oplossingen die partijen zelf vinden worden ook door hen gedragen, dat is toch de succesformule.

Stijn: In Amsterdam hebben we vooral te maken met problemen op een galerij, of een portiek waar meerdere bewoners last hebben van één bewoner, of soms van twee bewoners die het elkaar lastig maken door met lawaai op elkaar te reageren waardoor weer veel buren geluidsoverlast ervaren.

Onze rol is complex door het feit dat je met meerdere personen te maken hebt die je allemaal aan tafel wil krijgen. Dat kost tijd organisatie en overleg. Dat speelt allemaal in de voorfase. Voor het groepsgesprek zelf, is het handhaven van een agenda en tijdslimiet de uitdaging. Dat het slagingspercentage hoog ligt heeft vooral te maken met: meer mensen maken het werk lichter en meer mensen bieden meer kansen voor nuance en oplossingen.

Jij hebt destijds buurtbemiddeling in Nederland opgezet. Waar hebben bij groepsbemiddelingen in de loop van de jaren accentverschuivingen plaatsgevonden?
Er hebben de afgelopen jaren zeker verschuivingen plaatsgevonden. Belangrijk is dat buurtbemiddeling steeds meer een vanzelfsprekende plek heeft gekregen. Ik heb daarnaast vaak bewonersavonden meegemaakt die niet door ons waren georganiseerd en mij viel dan steeds op dat aanwezige gemeenten en instanties het gevoel hebben dat zij het moeten oplossen en daarom de buren steeds juist wel of niet toezeggingen doen. Groepsbemiddelaars vinden het vanzelfsprekend dat buren goed in staat zijn om zelf te bedenken wat goed voor hen is. Wij zijn als groepsbemiddelaars in het groepsgesprek met buren en betrokkenen niet zo zeer bezig met oplossingen, maar met het horen van mensen. Veel mensen voelen zich niet gehoord. En dat is nu net wat wij hen bieden.

Tessa de Jong en Stijn Hogenhuis